Στην ιστορία του κινηματογράφου σπάνια συναντά κανείς μια τόσο θεαματική ανατροπή όσο αυτή του Blade Runner. Η ταινία επιστημονικής φαντασίας του Ridley Scott, που κυκλοφόρησε στους κινηματογράφους τον Ιούνιο του 1982, αντιμετωπίστηκε αρχικά με αδιαφορία από το κοινό, για να καθιερωθεί δεκαετίες αργότερα ως ένα από τα σπουδαιότερα κινηματογραφικά έργα όλων των εποχών.
Η παταγώδης αποτυχία στο box office και οι λανθασμένες προσδοκίες
Έχοντας να ανταγωνιστεί το σαρωτικό "E.T. ο Εξωγήινος" που κυριαρχούσε στα ταμεία εκείνο το καλοκαίρι, το Blade Runner δεν κατάφερε ποτέ να ανακτήσει το κόστος παραγωγής του. Με προϋπολογισμό 28 εκατομμυρίων δολαρίων, η ταινία συγκέντρωσε μόλις 6,15 εκατομμύρια δολάρια το πρώτο της Σαββατοκύριακο, ενώ ολοκλήρωσε την πορεία της στις αίθουσες με συνολικές εισπράξεις κοντά στα 26 εκατομμύρια.
Μεγάλο μέρος του προβλήματος οφειλόταν στο προωθητικό υλικό. Η προώθηση της ταινίας βασίστηκε στην εικόνα του Harrison Ford ως απόλυτου action hero μετά τις τεράστιες επιτυχίες των "Star Wars" και "Raiders of the Lost Ark". Αντί για μια περιπέτεια καταιγιστικής δράσης, το κοινό βρέθηκε αντιμέτωπο με ένα ατμοσφαιρικό, σκοτεινό και φιλοσοφικό φιλμ νουάρ. Οι αρνητικές αντιδράσεις στις δοκιμαστικές προβολές ώθησαν το στούντιο να επιβάλει στον Ridley Scott την προσθήκη φωνητικής αφήγησης και ενός εκβεβιασμένου ευτυχισμένου τέλους — αλλαγές που ο σκηνοθέτης μίσησε και ο Ford εκτέλεσε με έκδηλη δυσαρέσκεια.
Η αναγέννηση μέσω των Director's Cuts και η παγκόσμια αναγνώριση
Η μοίρα της ταινίας άρχισε να αλλάζει τη δεκαετία του '80 μέσω του home video και των τηλεοπτικών προβολών, επιτρέποντας στο κοινό να εκτιμήσει τον αργό ρυθμό και την αισθητική της. Η πλήρης αποκατάσταση ήρθε όταν ο Scott απέκτησε τη δυνατότητα να παρουσιάσει το αρχικό του όραμα. Το Director's Cut του 1992 αφαιρούσε εντελώς την αφήγηση, ενώ το Final Cut του 2007 ολοκλήρωσε την εικαστική και αφηγηματική πρόταση του δημιουργού.
Το Blade Runner αποτελεί τη σπάνια περίπτωση μιας ταινίας της οποίας η φήμη και η καλλιτεχνική αξία ενισχύονται διαρκώς με την πάροδο των δεκαετιών.
Η επαναξιολόγηση της ταινίας αποτυπώνεται καθαρά και στις λίστες των κριτικών. Στην ψηφοφορία του περιοδικού Sight & Sound για τις σπουδαιότερες ταινίες όλων των εποχών το 2022, το Blade Runner κατέλαβε τη 54η θέση, ανεβαίνοντας σταθερά από τη 69η θέση το 2012 και τη 45η το 2002. Παράλληλα, το Rolling Stone το κατατάσσει ανάμεσα στις κορυφαίες ταινίες της δεκαετίας του 1980, σφραγίζοντας τη διαχρονική του κληρονομιά.