Τα Γιάννενα είναι μια πόλη που σε απορροφά αμέσως. Με το που βρεθείς εκεί το δέρμα σου ποτίζει με τη φημισμένη υγρασία του. Καιρός Λονδίνου στην καρδιά της Ηπείρου, μέσα Ιουνίου.
Βρέθηκα εκεί για την έκθεση "Plásmata ΙΙ: Ioannina” της Στέγης του Ιδρύματος Ωνάση. Τα πλάσματα "ανθρώπινα, παράξενα, ψηφιακά, μεταφυσικά”, ξεκίνησαν τη διαδρομή τους πέρσι από το Πεδίον του Άρεως και φέτος αναδύθηκαν από τη λίμνη Παμβώτιδα για να πάρουν τη θέση τους στην παραλίμνια οδό και να συνομιλήσουν με τους κατοίκους και τους επισκέπτες της πόλης.
Λίγο πριν ξεκινήσει η δημοσιογραφική ξενάγηση η Αφροδίτη Παναγιωτάκου, καλλιτεχνική διευθύντρια της Στέγης, που συμμετέχει και η ίδια ως εικαστική καλλιτέχνιδα μας κάνει μια μικρή εισαγωγή που αφορά το έργο της ΜΑΝΑ, που παρουσιάζεται μέσα σε ένα καταφύγιο του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, το οποίο είναι για πρώτη φορά επισκέψιμο για το κοινό. Το έργο είναι αφιερωμένο ως δημόσιο ευχαριστώ, στην μητέρα της, την ακαδημαϊκό κ. Ελένη Κουρμαντζή.
"Με τον Μανώλη Μανουσάκη έχουμε ξαναδουλέψει μαζί. Ξεκινήσαμε με μια διάθεση να κάνουμε ένα ηχητικό έργο γενικά για τα Γιάννενα, μαζέψαμε αφηγήσεις ανθρώπων, κυκλοφορήσαμε πάρα πολύ στην πόλη ηχογραφώντας τα πάντα. Οι ήχοι που ακούγονται μέσα στο έργο είναι όλοι από τα Γιάννενα, όλα τα data είναι από την πόλη, τα κρουστά για παράδειγμα είναι οι σταγόνες της καταρρακτώδους βροχής πάνω στον τσίγκο, ενώ τους ήχους νερού τους έχουμε πάρει με υδρόφωνα μέσα από τη λίμνη.
Αν και ξεκίνησε ως ένα έργο για τα Γιάννενα εξελίχθηκε σε προσωπικό έργο εξού και το άγχος μου. Το άγχος μου δεν έχει να κάνει με το πόσο θα εκτεθώ, γιατί εκτίθεμαι απεριορίστως όπως ξέρετε, αλλά με το ότι θα δει το έργο η μάνα μου.
Η μάνα μου δεν ξέρει τι θα δει, δεν ξέρει καν ότι το έργο λέγεται MANA, δεν ξέρει ότι είναι ένα έργο για εκείνη. Επειδή δυσκολευόμαστε να πούμε στις μανάδες μας το "ευχαριστώ” που θέλουμε, με αυτό τον τρόπο θέλησα να της πω ένα δημόσιο "ευχαριστώ” γιατί είναι μια φυσιογνωμία πολύ σημαντική γι’ αυτή την πόλη και επιπλέον είναι μια τοπικίστρια με ιστορικό βάθος και ιστορική γνώση ως καθηγήτρια στο πανεπιστήμιο. Και εμείς μεγαλώσαμε με τη λογική ότι αν είσαι από τα Γιάννενα αυτό κάτι σημαίνει, δηλαδή ότι είσαι ένας πολίτης που τον νοιάζει ο δημόσιος χώρος, που αντιλαμβάνεται τι σημαίνει ιστορία, που σέβεται και που εν τέλει έχει κουλτούρα πόλης. Αυτό το ευχαριστήριο δώρο λοιπόν ακουμπάει σε κάποια στοιχεία και πρόσωπα που για τη μάνα μου είχαν πολύ μεγάλη σημασία.
Οι στίχοι που ακούγονται είναι στίχοι που απαγγέλει ο ποιητής Γιάννης Δάλλας, ένας πολύ σημαντικός άνθρωπος για τη ζωή μας, οικογενειακός φίλος αλλά και επιβλέπων καθηγητής του διδακτορικού της μάνας μου. Μετά ακούγεται ένα τραγούδι από τον παππού μου τον Τάκη Κουρμαντζή, από μια ηχογράφηση που πήραμε από μια VHS κασέτα που ευτυχώς είχαμε ψηφιοποιήσει με τον αδερφό μου. Τον Μάρτιο του 1983 ο παππούς μου έλαβε μέρος στο "Να η ευκαιρία” και πήρε το α’ βραβείο για την ερμηνεία δημοτικού τραγουδιού. Ύστερα ακούγεται η φωνή της μαμάς μου, που δεν ήξερε ότι ηχογραφείται, η οποία αφηγείται τη βάφτισή της. Η μάνα μου βαφτίστηκε 9 χρονών και η αδερφή της 7 γιατί ο παππούς μου περίμενε την αδερφή του τη Λένγκω που είχε πάει μετανάστρια στην Αμερική. Τον παππού μου τον πλήγωνε η ιδέα ότι η Λένγκω δεν θα ήταν σε αυτή τη βάφτιση. Η Λένγκω τελικά ήρθε στα Γιάννενα μετά από 40 χρόνια.
Δείτε περισσότερα στο madamefigaro.gr
