Τα φώτα της δημοσιότητας στρέφονται συχνά στη νέα γενιά των μεγάλων ελληνικών οικογενειών για τις κοσμικές τους εμφανίσεις ή τις επιλογές τους στο lifestyle. Όμως, πίσω από τους τίτλους των media, υπάρχει μια μάλλον αθόρυβη αλλά ουσιαστική αλλαγή. Η πρόσφατη είδηση ότι η Βαλέρια Λάτσιου, κόρη της Ελένης Μενεγάκη, μετά την αποφοίτησή της από το St. Catherine's, ξεκινά τις σπουδές της στο London School of Economics (LSE), εκτός από μια μεγάλη προσωπική επιτυχία, είναι το πιο πρόσφατο δείγμα μιας ευρύτερης τάσης: οι κόρες και οι γιοι των industrial, shipping και media royalties της χώρας αρνούνται να επαναπαυθούν στο "βαρύ" τους όνομα. Αντίθετα, διεκδικούν θέσεις στα πιο απαιτητικά αμφιθέατρα του κόσμου.
Το Λονδίνο παραμένει η διαχρονική "δεύτερη πατρίδα" για την ελληνική elite, και το LSE ένα από τα βασικά ορμητήριά της. Σε μια εποχή που οι προκλήσεις της παγκόσμιας οικονομίας απαιτούν βαθιά γνώση και στρατηγική σκέψη, οι νέοι opinion leaders προετοιμάζονται μεθοδικά για να αναλάβουν τα ηνία, επιδιώκοντας να κατοχυρώσουν το status τους μέσα από την ακαδημαϊκή αριστεία.
The Greek Ivy League: Μια ιστορία soft power και δικτύωσης
Η σχέση της Ελλάδας με το LSE δεν είναι καινούργια. Είναι μια ιστορική και σχεδόν οργανική σχέση. Για την εγχώρια οικονομική και πολιτική elite, το συγκεκριμένο ίδρυμα αποτελεί το αντίστοιχο των αμερικανικών Ivy League πανεπιστημίων. Πρόκειται για το "φυτώριο" που διαμόρφωσε σε μεγάλο βαθμό τη σύγχρονη ελληνική ιστορία.
Από τα έδρανά του στην Houghton Street έχουν περάσει πρωθυπουργοί, κορυφαίοι κεντρικοί τραπεζίτες, υπουργοί, αλλά και ηχηρά ονόματα του εφοπλιστικού και επιχειρηματικού κόσμου. Αυτή η διαδρομή έχει δημιουργήσει έναν από τους πιο ισχυρούς και δραστήριους συλλόγους αποφοίτων παγκοσμίως: τον Ελληνικό Σύλλογο Αποφοίτων LSE.
Το soft power του ιδρύματος βασίζεται σε αυτήν ακριβώς τη μοναδική δυναμική δικτύωσης, το περίφημο networking. Οι φιλίες, οι συζητήσεις και οι δεσμοί που γεννιούνται ανάμεσα σε φοιτητές από κάθε γωνιά του πλανήτη κατά τη διάρκεια των σπουδών τους, μετατρέπονται μερικά χρόνια αργότερα σε ισχυρές συμμαχίες, διεθνή deals και επιχειρηματικές στρατηγικές που επηρεάζουν άμεσα το City του Λονδίνου και την οικονομική ζωή της Αθήνας.
Πίσω από την πόρτα του πιο γνωστού εκπαιδευτικού ιδρύματος: Τα σκληρά κριτήρια εισαγωγής
Παρά τη σύνδεσή του με την παγκόσμια elite, το LSE δεν είναι ένα ίδρυμα προσβάσιμο λόγω κοινωνικής θέσης. Τα κριτήρια εισαγωγής του είναι από τα πιο αυστηρά και ανταγωνιστικά στον κόσμο, με τα ποσοστά αποδοχής (acceptance rates) για τα δημοφιλή προπτυχιακά προγράμματα να κυμαίνονται συχνά κάτω από το 10%. Αυτό σημαίνει ότι για κάθε 100 υποψήφιους που κάνουν αίτηση, ζήτημα είναι αν θα γίνουν δεκτοί οι 9 ή οι 10.
Για έναν απόφοιτο ελληνικού ή διεθνούς σχολείου στην Ελλάδα (όπως το St. Catherine’s, το Campion, ή το International Baccalaureate του Κολλεγίου Αθηνών και της Σχολής Μωραΐτη), η είσοδος απαιτεί ακαδημαϊκές επιδόσεις που αγγίζουν το τέλειο:
- Το Διεθνές Απολυτήριο (International Baccalaureate - IB): Πρόκειται για το παγκόσμιο εκπαιδευτικό πρόγραμμα που επιλέγουν οι περισσότεροι μαθητές ιδιωτικών σχολείων που στοχεύουν στο εξωτερικό. Η συνολική βαθμολογία έχει άριστα το 45. Το LSE απαιτεί από τον υποψήφιο να συγκεντρώνει από 38 έως 45 βαθμούς. Επιπλέον, στα 3 μαθήματα υψηλού επιπέδου που επιλέγει ο μαθητής (Higher Level) –τα οποία για το LSE πρέπει να είναι τα Μαθηματικά ή τα Οικονομικά– ο βαθμός πρέπει να είναι 6 ή 7 (με άριστα το 7).
- Το Βρετανικό Σύστημα (A-Levels): Για τους μαθητές που δίνουν τις κλασικές βρετανικές εξετάσεις, οι απαιτήσεις είναι εξίσου αμείλικτες. Χρειάζονται βαθμοί A*AA έως AAA στα τρία βασικά τους μαθήματα. Το "A*" είναι ο ανώτατος δυνατός βαθμός (αριστείο με διάκριση), πράγμα που σημαίνει ότι ο υποψήφιος πρέπει να είναι ο κορυφαίος της χρονιάς του σε εθνικό επίπεδο.
- Το Ελληνικό Απολυτήριο Γενικού Λυκείου: Αν και σπάνιο για το LSE, αν ένας μαθητής κάνει αίτηση με το ελληνικό σύστημα, το πανεπιστήμιο απαιτεί γενικό βαθμό Απολυτηρίου 19 ή 19.5 και πάνω (σχεδόν καθαρό 20), σε συνδυασμό με εξαιρετικά υψηλές επιδόσεις στις Πανελλαδικές Εξετάσεις και πρόσθετες διεθνείς εξετάσεις ικανοτήτων.
- Το Personal Statement (Η επιστολή κινήτρων): Ίσως το πιο κρίσιμο κομμάτι της αίτησης (μια έκθεση μίας σελίδας). Το LSE, σε αντίθεση με τα αμερικανικά πανεπιστήμια (όπως το Harvard ή το Yale), δεν ενδιαφέρεται καθόλου για τις εξωσχολικές δραστηριότητες, τα αθλήματα, τον εθελοντισμό ή τα χόμπι του υποψηφίου. Αναζητά 80% αμιγώς ακαδημαϊκό περιεχόμενο: ο μαθητής πρέπει να αποδείξει γραπτά ότι έχει διαβάσει πανεπιστημιακά βιβλία εκτός σχολικής ύλης, ότι διαθέτει βαθιά κριτική σκέψη και ότι μπορεί να αντεπεξέλθει στον τεράστιο όγκο αυτόνομης μελέτης που απαιτεί.
Μέσα στο "εργοστάσιο" των ηγετών
Μακριά από τη λάμψη των high-end events, η καθημερινότητα πίσω από τις κόκκινες τούβλινες προσόψεις του είναι μια άσκηση αντοχής και πνευματικής πειθαρχίας. Το LSE είναι παγκοσμίως γνωστό για το αμείλικτο επίπεδο σπουδών του και τη φιλοσοφία του που εστιάζει στην ουσία και όχι στην εικόνα.
Εδώ, οι φοιτητές διδάσκονται τον τρόπο να αναλύουν δεδομένα, να αμφισβητούν τα δεδομένα και να κατανοούν τις αιτίες των πραγμάτων—όπως υπαγορεύει και το περίφημο motto του πανεπιστημίου, Rerum cognoscere causas.
Η πραγματικότητα για τη νέα γενιά περιλαμβάνει ατελείωτες ώρες ερευνητικής εργασίας στην εμβληματική βιβλιοθήκη British Library of Political and Economic Science, συμμετοχή σε αιχμηρά debates για το μέλλον της παγκόσμιας οικονομίας και καθημερινή τριβή με κορυφαίους ακαδημαϊκούς και νομπελίστες. Είναι ένα περιβάλλον που σε αναγκάζει να ωριμάσεις απότομα, να αναπτύξεις κριτική σκέψη και να αντέξεις κάτω από συνθήκες υψηλής πίεσης.
Masterclass από τις γυναίκες που άνοιξαν τον δρόμο
Το αποτύπωμα του LSE ολοκληρώνεται μέσα από τις ιστορίες των γυναικών που αποφοίτησαν από αυτό και σήμερα διαπρέπουν σε θέσεις-κλειδιά, από investment banks και venture capitals μέχρι μεγάλους επιχειρηματικούς ομίλους και think tanks.
Αν οι παλαιότερες γενιές έβλεπαν το LSE ως ένα ανδρικό "club" της οικονομίας, η σύγχρονη πραγματικότητα ανήκει στις γυναίκες που επαναπροσδιορίζουν το management.
Οι νέες γενιές φοιτητριών ακολουθούν τα βήματα Ελληνίδων που χρησιμοποίησαν το LSE ως εφαλτήριο για να σπάσουν τις "γυάλινες οροφές" της ελληνικής και διεθνούς πραγματικότητας. Γυναίκες όπως η Αλεξάνδρα Παπαλεξοπούλου (Όμιλος ΤΙΤΑΝ) στο τιμόνι της βιομηχανίας, η Νέλλυ Κάτσου (VNK Capital) στο corporate investment, αλλά και ακαδημαϊκές και πολιτικές προσωπικότητες όπως η Δόμνα Μιχαηλίδου και η Ελένη Λουρή-Δενδρινού, αποδεικνύουν ότι η Houghton Street δεν είναι απλώς ένας ακόμα σταθμός στο βιογραφικό.