Έχουν περάσει πολλά καλοκαίρια από την εποχή που κοιτούσαμε με περιπαιχτικότητα τους τουρίστες που κατέφθαναν στα νησιά συνδυάζοντας σανδάλια με κάλτσα. Ήμασταν δε βέβαιοι ότι επρόκειτο για Γερμανούς και η φράση "πώς ντύθηκες έτσι; Είσαι σαν γερμανός τουρίστας" απευθυνόταν σε κάποιον με επικριτική διάθεση. Μόνο, που όμως αποδεικνύεται σήμερα, οι "Γερμανοί" είχαν δίκιο και εμείς άδικο, εγκλωβισμένοι σε αισθητικούς κώδικες με κριτήρια περί κομψότητας που πλέον φαντάζουν απαρχαιωμένα. Και που θέλω να καταλήξω μ' αυτή την ανάμνηση; Μα, στις Σκανδιναβές.
Την περασμένη εβδομάδα στην Κοπεγχάγη πραγματοποιήθηκε η φημισμένη (πια) fahion week της Δανίας, που όμως φιλοξενεί και εκπροσωπεί σκανδιναβικά ( πλέον και Λονδρέζικα και Αμερικάνικα) brands. Αυτή η εβδομάδα μπορεί να μην αναγνωρίζεται ως μία από τις μεγάλες (Παρίσι, Μιλάνο, Νέα Υόρκη, Λονδίνο), ωστόσο έχει καταφέρει να συνομιλεί αποτελεσματικά με το διεθνές κοινό όχι μόνο μέσα από τα contemporaty fashion brands της, αλλά (κυρίως) μέσα από το street style της. Οι Σκανδιναβές fashionistas μοιάζουν αυτή τη στιγμή να εκπροσωπούν το πιο αυθεντικό fashion crowd και να καλλιεργούν έμπνευση πέρα από τα σύνορά τους γιατί ακολουθούν ένα από τους βασικούς κανόνες της μόδας: τολμούν.


Παρακολουθώντας ως fashion editor όλες τις μεγάλες εβδομάδες μόδας και έχοντας προσωπική εμπειρία από τους δρόμους της Κοπεγχάγης, μπορώ να σας πω με σιγουριά ότι αυτό που ξεχωρίζει το σκανδιναβικό street style απο τα υπόλοιπα είναι η αναπολογητική του διάθεση: στη δανέζικη πρωτεύουσα θα συναντήσεις από τον απόλυτο μινιμαλισμό μέχρι τον απόλυτο μαξιμαλισμό χωρίς ουδείς να προβληματίζεται για το αν ανήκει στη σωστή πλευρά του "κομψού στιλ". Υποθέτω γιατί στην ακμαία αυτή γειτονιά του πλανήτη μετράει περισσότερο το να φοράς ό,τι σε εκφράζει.


Κοπεγχάγη Αύγουστος 2026: όσα ξεχωρίσαμε από το street style
"Όσο περισσότερο παρατηρούσα το street style της Εβδομάδας Μόδας της Κοπεγχάγης τόσο συνειδητοποιούσα ότι το μοναδικό κοινό στοιχείο στο styling των εμφανίσεων ήταν η απουσία οποιουδήποτε κανόνα", γράφει στην ανταπόκρισή της από τη δανέζικη πρωτεύουσα η Camille Freestone, Senior Digital Fashion Writer του Harper's Bazaar US. Ε, λοιπόν, μπορεί οι "αταίριαστοι" συνδυασμοί να φαίνεται ότι έφτασαν στο pick τους στην πρόσφατη Fashion Week, αλλά ήταν πάντα εκεί.

Τολμηροί συνδυασμοί, έντονα χρώματα, όγκοι και διαφορετικές υφές είναι στοιχεία που συναντά κανείς στο σκανδιναβικό στιλ - το οποίο μάλλον κάπως λανθασμένα έχουμε ταυτίσει με τη Scandi αισθητική στη διακόσμηση και το design που έχουν γίνει παγκοσμίως γνωστά για την απόλυτη καθαρότητα και λιτότητά τους. Μόνο που οι Σκανδιναβές fashion insiders δεν είναι αυτό- ή δεν είναι μόνο αυτό. Έχουν συχνά ένα προβάδισμα στον τρόπο που αντιλαμβάνονται το styling- πρωτίστως, ως δημιουργία και όχι ως dress code για front rows- γι' αυτό και δεν είναι τυχαίο που μεταξύ μας οι fashion editors του γραφείου σχολιάζουμε ότι το street style που μας εξασφαλίζουν είναι από τα αγαπημένα μας: γιατί έχει πάντα κάτι που θα μας εμπνεύσει για να γράψουμε.

Τη στιγμή, μάλιστα, που σε μεγαλύτερες εβδομάδες μόδας, όπως στο Μιλάνο ή το Παρίσι, οι καλεσμένες των fashion shows, αλλά και τα looks γύρω από τα venues, δεν κάνουν πια τίποτα περισσότερο από το να αναπαράγουν αυτούσια τα looks της πασαρέλας, το σκανδιναβικό street style έχει τουλάχιστον να προσφέρει ιδέες και να προτείνει trends. Ας είναι και εντελώς αλλοπρόσαλες - έστω, με την πρώτη ματιά.

Στην πρόσφατη Εβδομάδα, οι αταίριστοι συνδυασμοί δεν ήταν η εξαίρεση, αλλά ο κανόνας. Lacross σορτς συνδυάστηκαν με τοπ από παγιέτες, φαρδιά μάξι φορέματα έκρυβαν από μέσα τζιν παντελόνια, δαντελένια ημιδιάφανα φορέματα φορέθηκαν με Havaianas, bralette προστέθηκαν πάνω από τζάκετ, ανδρικά πουκάμισα σεταρίστηκαν με φούστες από φτερά, αθλητικές φόρμες "έδεσαν" με κρόσσια, τα prints σ' ένα look τις περισσότερες φορές δεν είχαν καμία συνοχή, ενώ φυσικά είδαμε και πέδιλα φορεμένα με αθλητικές κάλτσες. Το tailoring, το αθλητικό, το βραδινό στοιχείο συνυπήρχαν σε εμφανίσεις που άλλοτε θα αντιμετωπίζαμε με δυσπιστία- ίσως και με κάποια απαξίωση. Τώρα, όμως, αυτή η προσέγγιση - που συνάδει ασφαλώς και με την επανεκκίνηση της δημιουργικής διάθεσης στην υψηλή ραπτική - έρχεται να μας υπενθυμίσει κάτι σημαντικό: το στιλ είναι τρόπος έκφρασης. Προσωπικής έκφρασης.


Η ...αισθητική για την οποία θα ήταν περήφανος ο Hegel
Στην "Αισθητική" του ο Hegel υποστήριζε ότι το ωράιο στην τέχνη δεν είναι απλώς μια "όμορφη επιφάνεια", αλλά ο τρόπος που το πνεύμα καταφέρνει να εκφραστεί μέσα από την ύλη. Με άλλα λόγια, η καλλιτεχνική ομορφιά προκύπτει όταν μια ιδέα αποκτά την κατάλληλη αισθητή μορφή για να εκφραστεί.
Μέσα από μια εγελιανή ανάγνωση, επομένως, τίποτα από τα επιμέρους στοιχεία μιας εμφάνισης - από ένα καλοραμμένο σακάκι μέχρι μια ακριβή τσάντα ή την τέλεια χρωματική αρμονία- δεν αρκεί από μόνο του για να εξηγήσει την κομψότητα. Πιθανότατα, τα ερωτήματα που θα έθετε ο φιλόσοφος, αν είχε να αντιμετωπίσει ζητήματα κομψότητας, θα ήταν αν τα υλικά (τα επιμέρους στοιχεία ενός look) είναι τα σωστά για να εκφράσει την ιδέα; Αν βρίσκεται η μορφή σε "ενότητα" με το περιεχόμενο;

Ας βάλουμε, όμως, μια τελεία εδώ στους φιλοσοφικούς παραλληλισμούς και ας συμφωνήσουμε απλά στο εξής: το styling ως τρόπος έκφρασης δεν μπορεί να είναι ανεξάρτητος από την προσωπικότητα που το υιοθετεί. Όταν αυτά τα δυο βρίσκονται σε αρμονία, τότε το αποτέλεσμα είναι ωραίο. Δεν ξέρω να πω αν θα είναι κομψό, αλλά μάλλον δεν έχει και καμία σημασία. Αυτοί, λοιπόν, οι εκκεντρικοί συνδυασμοί, που μοιάζουν με κομμάτια ενός παζλ που δεν βρήκαν ποτέ τη σωστή θέση σ' αυτό, διδάσκουν κάτι περισσότερο από το να είσαι κομψός. Διδάσκουν το πώς να είσαι ο εαυτός σου.
Τη νέα σεζόν, επομένως, καν'τε ένα δώρο στον εαυτό σας: ντυθείτε υιοθετώντας την ελευθερία που εφαρμόζουν οι Σκανδιναβές στο στιλ τους. Και για να το θέσω εγελιανά: αφήστε το πνεύμα σας να εκφραστεί μέσα από την ύλη.


