Ο καρκίνος συνεχίζει να αποτελεί μία από τις πιο σοβαρές προκλήσεις για τη δημόσια υγεία παγκοσμίως, με τη συχνότητα εμφάνισής του να αυξάνεται με ανησυχητικό ρυθμό. Νέα επιστημονικά δεδομένα που αποκαλύφθηκαν από την Αμερικανική Αντικαρκινική Εταιρεία (ACS) και τον Διεθνή Οργανισμό Έρευνας για τον Καρκίνο (IARC) κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για τις επόμενες δεκαετίες.
Διαβάστε Επίσης
Σύμφωνα με τα στοιχεία της επιστημονικής έκθεσης "Global Cancer Statistics, 2026", τα οποία σχολιάζουν οι καθηγητές του ΕΚΠΑ Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, Αλεξάνδρα Σταυροπούλου και Θάνος Δημόπουλος, περίπου 21 εκατομμύρια άνθρωποι διαγνώστηκαν με καρκίνο παγκοσμίως το 2024, ενώ 9,8 εκατομμύρια έχασαν τη ζωή τους. Οι ερευνητές εκτιμούν ότι σχεδόν ένας στους πέντε ανθρώπους θα εκδηλώσει κάποια μορφή της νόσου κατά τη διάρκεια της ζωής του, ενώ ένας στους εννέα άνδρες και μία στις δεκατρείς γυναίκες αναμένεται να καταλήξουν από αυτήν.
- 1 στους 5 ανθρώπους θα εκδηλώσει κάποια μορφή της νόσου
- 1 στους 9 άνδρες και
- 1 στις 13 γυναίκες θα καταλήξουν από κάποια μορφή καρκίνου
Εκρηκτική αύξηση των περιστατικών έως το 2050
Οι προβλέψεις των ειδικών για το μέλλον κρίνονται ιδιαίτερα ανησυχητικές. Μέχρι το έτος 2050, ο ετήσιος αριθμός των νέων διαγνώσεων αναμένεται να εκτοξευθεί στα 34 εκατομμύρια, σημειώνοντας αύξηση της τάξης του 67% σε σύγκριση με το 2024.
Διαβάστε Επίσης
Η αύξηση αυτή αποδίδεται κυρίως στη δημογραφική γήρανση και την αύξηση του παγκόσμιου πληθυσμού. Ωστόσο, η πραγματική επιβάρυνση ενδέχεται να αποδειχθεί ακόμη μεγαλύτερη, αν δεν περιοριστούν εγκαίρως βασικοί παράγοντες κινδύνου, όπως το κάπνισμα, η κατανάλωση αλκοόλ, η παχυσαρκία, η καθιστική ζωή και συγκεκριμένες λοιμώξεις.
Οι μορφές καρκίνου με τη μεγαλύτερη επίπτωση
Η διεθνής βάση δεδομένων GLOBOCAN, η οποία καταγράφει την επίπτωση 34 μορφών καρκίνου σε 186 χώρες, αναδεικνύει τις συχνότερες αιτίες νοσηρότητας:
Ο καρκίνος του πνεύμονα παραμένει στην πρώτη θέση παγκοσμίως. Το 2024 καταγράφηκαν 2,6 εκατομμύρια νέες διαγνώσεις (13% του συνόλου) και 1,9 εκατομμύρια θάνατοι (19% της συνολικής θνησιμότητας), με το κάπνισμα να αποτελεί τον κύριο υπαίτιο.
Ο καρκίνος του μαστού αποτελεί τη δεύτερη συχνότερη μορφή καρκίνου παγκοσμίως, με 2,4 εκατομμύρια νέα περιστατικά και 694.000 θανάτους. Παραμένει η πιο συχνά διαγνωσμένη κακοήθεια στις γυναίκες και η πρώτη αιτία θανάτου από καρκίνο στον γυναικείο πληθυσμό.
Στην τρίτη θέση βρίσκεται ο καρκίνος του παχέος εντέρου, με περισσότερες από 2 εκατομμύρια νέες διαγνώσεις και 918.000 θανάτους. Παράλληλα, ο καρκίνος του στομάχου σημείωσε 980.000 νέα περιστατικά, ο καρκίνος του ήπατος προκάλεσε 732.000 θανάτους, ενώ ο καρκίνος του προστάτη κατέγραψε 1,5 εκατομμύριο νέες διαγνώσεις στους άνδρες.
Ιδιαίτερα επιθετικός αποδεικνύεται ο καρκίνος του παγκρέατος. Παρότι καταλαμβάνει την ενδέκατη θέση σε αριθμό νέων διαγνώσεων, αποτελεί την έκτη συχνότερη αιτία θανάτου, με 491.000 θύματα.
Γεωγραφικές ανισότητες και η σημασία της πρόληψης
Τα στοιχεία της έκθεσης αποκαλύπτουν έντονες ανισότητες στην επιβίωση των ασθενών, ανάλογα με τη χώρα διαμονής και το επίπεδο των παρεχόμενων υπηρεσιών υγείας. Οι γυναίκες στη Δυτική Αφρική αντιμετωπίζουν διπλάσια πιθανότητα να χάσουν τη ζωή τους από καρκίνο του μαστού σε σύγκριση με τις γυναίκες στην Αυστραλία και τη Νέα Ζηλανδία, παρότι τα ποσοστά εμφάνισης της νόσου εκεί είναι υποδιπλάσια, γεγονός που οφείλεται στην καθυστερημένη διάγνωση.
Αντίστοιχα, ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας, μια νόσος που μπορεί να προληφθεί σχεδόν πλήρως μέσω του εμβολιασμού κατά του ιού HPV και του τακτικού ελέγχου, εξακολουθεί να αποτελεί την κύρια αιτία γυναικείας θνησιμότητας σε 26 χώρες με χαμηλότερο οικονομικό επίπεδο.
Οι επιστήμονες υπογραμμίζουν ότι σχεδόν το 50% των θανάτων από καρκίνο θα μπορούσε να αποφευχθεί. Η διατήρηση ενός υγιούς σωματικού βάρους, η συστηματική σωματική άσκηση, η διακοπή του καπνίσματος, η αποχή από το αλκοόλ και η συνεπής συμμετοχή στον προληπτικό προσυμπτωματικό έλεγχο αποτελούν τα ισχυρότερα όπλα για τη θωράκιση του οργανισμού.
