H συναρπαστική ζωή της Elsa Peretti αξίζει να γίνει σειρά ή ταινία

Το μόντελινγκ, ο Halston, το Studio 54, η κληρονομιά μιας αμύθητης περιουσίας και όσα στιγμάτισαν τη σχεδιάστρια που έζησε τις πιο ξέφρενες νύχτες της Ν. Υόρκης των ‘70s και κατάφερε να επιβιώσει.

Η μίνι βιογραφική σειρά του Netflix για τον Halston είναι μια αποκαλυπτική ματιά στο χώρο της μόδας αλλά και της νυχτερινής ζωής της Νέας Υόρκης στα ‘70s. Ανάμεσα στις αυτοκαταστροφικές σχέσεις, τους εφήμερους εραστές και τους λαμπερούς φίλους του διάσημου σχεδιαστή, ένα πρόσωπο που σίγουρα ξεχώρισε στην καριέρα και την προσωπική ζωή του, τόσο ώστε οι σεναριογράφοι να του αφιερώσουν ένα μεγάλο μέρος της ιστορίας, ήταν η Ιταλίδα μούσα του, Elsa Peretti (στη σειρά την υποδύεται η Γαλλίδα ηθοποιός Rebecca Dayan). Στην πραγματικότητα, η Peretti αξίζει μια ολόκληρη σειρά αφιερωμένη σε εκείνη και σε όσα συναρπαστικά είχε βιώσει –κι ελπίζουμε το Netflix και ο Ryan Murphy να την έχουν ήδη στα σκαριά. Η πορεία της, από τη Ρώμη μέχρι την 5η Λεωφόρο του Μανχάταν κι από εκεί στο ησυχαστήριό της στην Ισπανία όπου πέθανε σε ηλικία 80 ετών το Μάρτιο του 2021, θα μπορούσε να είναι σενάριο είναι όμως η αληθινή ιστορία μιας πανέμορφης γυναίκας που θα μείνει στην ιστορία ως η σχεδιάστρια που έκανε επανάσταση στο χώρο του κοσμήματος.

Από τη Ρώμη με αγάπη

Η Elsa Peretti θα μπορούσε να είχε ζήσει την πολυτελή ζωή που έκανε και χωρίς να δουλέψει ούτε μια μέρα. Γεννημένη στην Ιταλία την Πρωτομαγιά του 1940, ήταν γόνος μιας από τις πιο πλούσιες οικογένειες της χώρας. Ο πατέρας της, Ferdinando Peretti, υπήρξε ο ιδρυτής της Anonima Petroli Italiana (API), η οποία είναι μέχρι σήμερα μια από τις μεγαλύτερες εταιρείες πετρελαίου και ενέργειας στην Ιταλία. Όμως εκείνη ήταν πολύ ανήσυχο πνεύμα για να παραμείνει στη Ρώμη, όπου μεγάλωσε, και να τρώει τα χρήματα των γονιών της. Έτσι, μετά τις σπουδές της στην Ιταλία και την Ελβετία, έφυγε το 1961 στην Ισπανία για να δουλέψει σαν δασκάλα ξένων γλωσσών και αργότερα ως μοντέλο, προκαλώντας την αντίδραση της οικογένειάς της που σταμάτησε να τη χρηματοδοτεί και έκοψε κάθε επαφή μαζί της.

Έζησε στη Βαρκελώνη της εποχής του Franco για 7 χρόνια, μέχρι που μια παγωμένη μέρα του Φεβρουαρίου του 1968 προσγειώθηκε στη Νέο Υόρκη. Είχε ένα μάτι μαυρισμένο, από τον τότε εραστή της που δεν ήθελε να την αφήσει να πάει στις ΗΠΑ. Παρόλο που την ενδιέφερε ιδιαίτερα το μόντελινγκ, ήταν μια επικερδής δουλειά και όπως έλεγε "πλήρωνε τους λογαριασμούς". Συνεργάστηκε με το πρακτορείο Wilhelmina Models και η ψηλόλιγνη σιλουέτα της τράβηξε γρήγορα την προσοχή των σχεδιαστών, όπως ο Charles James, ο Issey Miyake και ο Halston που την έχρισε μούσα του. "Η Elsa είναι διαφορετική από κάθε άλλο μοντέλο", έλεγε εκείνος. "Οι άλλες είναι απλά κρεμάστρες, η Elsa έχει στυλ, κάνει δικό της το ρούχο που φοράει".

Σύντομα, οι δυο τους έγιναν κολλητοί, ενώ την παρέα συμπλήρωναν ο σχεδιαστής Giorgio di Sant'Angelo, ο εικονογράφος Joe Eula, ο εραστής του σχεδιαστή. Victor Hugo και ο Andy Warhol. Όλοι μαζί περνούσαν τις μέρες τους στο διαμέρισμα Halston στην East 55 (που έγινε δικό της το 1974, όταν ο Halston μετακόμισε) και τα βράδια ξενυχτούσαν χορεύοντας στα διάσημα κλαμπ της εποχής, όπως το Le Jardin, το Saint, το Paradise Garage και φυσικά το Studio 54. Σ’ αυτές τις νύχτες, τις γεμάτες αλκοόλ και κοκαΐνη, είδε πάρα πολλά, όπως όμως παραδέχτηκε πολλά χρόνια αργότερα σε συνέντευξή της "όλα ήταν κάπως αμυδρά, γιατί δεν φορούσα γυαλιά επειδή ήθελα να δείχνω όμορφη".

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Ο σχεδιασμός κοσμημάτων

Τις λίγες ώρες της ημέρας που ήταν νηφάλια, η Elsa επιδείκνυε ένα εντυπωσιακά δημιουργικό ένστικτο και μια έμφυτη κλίση στο σχεδιασμό. Την ενέπνεαν τα βότσαλα και τα κοχύλια που έβρισκε στην παραλία, τα οποία συχνά μετέτρεπε σε κοσμήματα. Η πρώτη ουσιαστική δημιουργία της ξεκίνησε από μια βόλτα της σε μια υπαίθρια αγορά το 1969. Εκεί είδε σε έναν πάγκο ένα βάζο για λουλούδια. Το σχέδιό του την ενέπνευσε να κάνει κάποια σκίτσα τα οποία έδωσε σε έναν Ισπανό αργυροχόο κι έφτιαξε ένα μικρό βάζο 5 εκατοστών από ασήμι το οποίο έδεσε σε ένα μακρύ κορδόνι και το φόρεσε στο λαιμό ενός μοντέλου στην επόμενη επίδειξη του Giorgio di Sant’ Angelo (μερικά χρόνια αργότερα, έβγαλε παρόμοια σχέδια σε ασήμι και χρυσό για τον οίκο Tiffany & Co).

To 1971 άρχισε να σχεδιάζει κοσμήματα για τις συλλογές του Ηalston. Τα έφτιαχνε από ασήμι, ένα υλικό το οποίο δεν συνηθιζόταν τότε στα πολυτελή κοσμήματα, καθώς το θεωρούσαν "φτηνό" και κάπως "βαρετό". Η Peretti ήταν εκείνη που το άλλαξε αυτό. Το 1974, ο ίδιος ο Halston την έφερε σε επαφή με τον διευθύνοντα σύμβουλο της Tiffany & Co , Walter Hoving. Τα υπόλοιπα, είναι ιστορία. Συνεργάστηκε με τον πολυτελή οίκο για πολλά χρόνια, έγινε η πιο πετυχημένη σχεδιάστρια των Tiffany’s και για ένα πολύ μεγάλο διάστημα οι δημιουργίες της αντιπροσώπευαν το 10% των καθαρών πωλήσεων της εταιρείας, τα οποία μετριούνται σε δισεκατομμύρια δολάρια. Όμως, χάρη στην πολύτιμη συμβουλή του Halston, η Peretti διατήρησε μέχρι το τέλος την κυριότητα του ονόματος και των σχεδίων της. (Το 1973, ο Halston είχε πουλήσει την εταιρεία του αλλά και τα δικαιώματα χρήσης του ονόματός του στη Norton Simon Industries, και δεν κατάφερε ποτέ να γίνει και πάλι ιδιοκτήτης της πνευματικής του περιουσίας).

Το 1977, το περιοδικό Newsweek έγραψε ότι τα σχέδιά της έφεραν τη μεγαλύτερη επανάσταση που είχε δει ο χώρος του κοσμήματος μετά την Αναγέννηση. Το δημοσίευμα αυτό, μάλιστα, στάθηκε η αφορμή για να τα ξαναβρεί με τον πατέρα της, καθώς τον γέμισε περηφάνια και σεβασμό για όσα είχε πετύχει η κόρη του. Οι δυο τους άρχισαν να επικοινωνούν ξανά, όμως δεν πρόλαβαν να ζήσουν πολλά μαζί, καθώς ο Ferdinando Peretti πέθανε λίγους μήνες μετά.

Πολλά από τα σχέδιά της έχουν μείνει μυθικά, όπως το σχέδιο Open Heart, εμπνευσμένο από τα γλυπτά του Henry Moore, το βραχιόλι Bone Cuff, εμπνευσμένο από τα ανθρώπινα οστά (μια νεότερη εκδοχή φοράει ο Gal Gadot στην ταινία Wonder Woman 1984) και το Bean το λιτό κόσμημα που μοιάζει με φασόλι και συμβολίζει την αρχή της ζωής. Δημιουργίες της φόρεσαν από τη Liza Minnelli και τη Diana Ross μέχρι την Kate Middleton και την Carrie Bradshaw (Sarah Jessica Parker).

Η μετακόμιση

Όταν το 1989 διάβασε το βιβλίο με τα απομνημονεύματα του Andy Warhol, Τhe Warhol Diaries, ένιωσε ευγνώμων που στο πέρασμα των χρόνων είχε αποφασίσει να φύγει από τη Νέα Υόρκη και να εγκατασταθεί σε ένα παλιό σπίτι, στην Καταλονία. Συνειδητοποίησε πως πολλοί από όσους ήταν στην παρέα της στις νύχτες της Νέας Υόρκης δεν είχαν κατάφεραν να επιβιώσουν. Το ησυχαστήριό της ήταν στο Sant Martí Vell, μια ώρα με το αυτοκίνητο από τη Βαρκελώνη. Το είχε δει –και ερωτευτεί- το 1968, όταν ήταν ακόμα ερείπιο και στη δεκαετία του 1970 άρχισε να το επισκευάζει και να το επισκέπτεται όταν ήθελε ένα διάλειμμα από την ξέφρενη ζωή στην πόλη. "Μου άρεσε εδώ γιατί ήταν το αντίθετο της Νέας Υόρκης", έλεγε. "Εδώ τίποτα δεν ήταν πολύπλοκο". Σιγά σιγά, το ερειπωμένο σπίτι μετατράπηκε με την προσωπική φροντίδα της σε μια εκλεπτυσμένη κατοικία και στη συνέχεια απέκτησε ένα ολόκληρο χωρίο, με πολλά σπίτια και ένα οινοποιείο που παράγει την ετικέτα κρασιών Eccoci (που στα ιταλικά σημαίνει "Εδώ Είμαστε").

Η προσωπική ζωή

Μιας και ήταν ένα από τα γνωστά μοντέλα υπάρχουν πολλές φωτογραφίες της από εκείνη την εποχή. Όμως στο πιο διάσημο φωτογραφικό στιγμιότυπό της από τα ‘70s, η Elsa Peretti δεν περπατάει σε κάποια πασαρέλα ούτε χορεύει κάτω από μια ντισκομπάλα… Είναι ντυμένη κουνελάκι του Playboy και κρατάει (όπως συνήθως) ένα τσιγάρο, καθώς γέρνει προς τα πίσω στο μπαλκόνι ενός ουρανοξύστη. Πρόκειται για μια από τις iconic λήψεις του Helmut Newton με τον οποίο είχε τότε σχέση. "Ήμασταν μαζί τότε", διηγήθηκε αργότερα η ίδια. "Ένα πρωί μου είπε "θέλω να σε βγάλω μια φωτογραφία". Εγώ δεν ήξερα τι να φορέσω, έψαξα στην ντουλάπα μου και βγήκα στο μπαλκόνι φορώντας αυτό το κοστούμι που είχε σχεδιάσει ο Halston και είχα βάλει σε κάποιο πάρτι. Ήταν 11 το πρωί".

Η Elsa Peretti δεν παντρεύτηκε ποτέ. Η πιο μακροχρόνια σχέση της ήταν με τον Stefano Megini, έναν οδηγό φορτηγού με τον οποίο γνωρίστηκε όταν έπεσε κατά λάθος με το φορτηγό του πάνω στην πύλη της εισόδου στο σπίτι της στην Ισπανία το 1978. "Ήμασταν μαζί 23 χρόνια. Τα δέκα ήταν υπέροχα", είχε πει η ίδια.

Όμως ο μεγάλος ανομολόγητος έρωτάς της ήταν ο Halston. Αν και εκείνος ήταν ομοφυλόφιλος, ανάμεσά τους υπήρχε πάντα μια έντονη συναισθηματική και σεξουαλική έλξη. "Το μεγαλύτερο πρόβλημα στη σχέση τους ήταν ότι δεν το έκαναν ποτέ", περιγράφει ο κοινός φίλος τους Joe Eula. Oι δυο τους έκοψαν κάθε επαφή μετά από έναν έντονο καυγά ένα βράδυ του 1978 στο Studio 54. Εκείνη τον αποκάλεσε "φτηνή μοδίστρα" κι εκείνος "φτηνιάρα σχεδιάστρια κοσμημάτων". Δεν ξαναμίλησαν μέχρι το 1990, δύο χρόνια πριν το θάνατο του σχεδιαστή, όταν την επισκέφτηκε στην Ισπανία. Τηλεφώνησαν στον Joe Eula και γέλασαν ανακαλώντας στη μνήμη τους περιστατικά που είχαν ζήσει στο παρελθόν, προσπαθώντας να περιορίσουν τη συζήτηση μόνο στις χαρούμενες αναμνήσεις. "Αυτό που εκτίμησα στ’ αλήθεια στον Halston ήταν το πόσο με ενθάρρυνε. Όταν κάποιος είναι καλός σ’ αυτό που κάνει, είναι σημαντικό να του το λες –λίγοι άνθρωποι το κάνουν αυτό", έχει πει σε συνέντευξή της.

H αμύθητη περιουσία

Το 2012, παρόλο που ήταν ήδη 72 ετών, η Tiffany’s ανανέωσε το συμβόλαιό της για 20 χρόνια, προσφέροντάς της 47,3 εκατομμύρια δολάρια και μεγάλο ποσοστό από τις μελλοντικές πωλήσεις των σχεδίων της. Μπορεί το ποσόν να φαίνεται εντυπωσιακό, όμως είναι σημαντικά μικρότερο από αυτό που κληρονόμησε από την επιχείρηση του πατέρα της, ο οποίος τη συμπεριέλαβε στη διαθήκη του και της άφησε το 44,25% των μετοχών του στην API. Το 55,75% κληρονόμησε η αδερφή της, Mila. Εκείνη την εποχή, η Elsa προσπάθησε να αναλάβει κάποιο ρόλο στη διαχείριση της εταιρείας αλλά χωρίς αποτέλεσμα. Τελικά, έκανε μήνυση στην αδερφή της, διεκδικώντας ίσο μερίδιο στην οικογενειακή περιουσία, και μετά από μια δικαστική διαμάχη που κράτησε 4 χρόνια κατάφερε να αυξήσει το μερίδιό της στο 49%. Το 2000 δημιούργησε το Ίδρυμα Nando Peretti προς τιμή του πατέρα της και, μέσω αυτού, διέθεσε πάνω από 50 εκατομμύρια δολάρια για πρωτοβουλίες που τη διάσωση της άγριας ζωής και τα ανθρώπινα δικαιώματα σε 68 χώρες. 

Σήμερα, τα σχέδια της Peretti βρίσκονται σε πολλές μόνιμες συλλογές μουσείων, όπως το Metropolitan Museum of Art στη Νέα Υόρκη, το Βρετανικό Μουσείο στο Λονδίνο και το Μουσείο Καλών Τεχνών στη Βοστόνη, ενώ έχουν κερδίσει πολλά βραβεία.