Τέλος στο δίλημμα για το αν η μόδα είναι τέχνη επιχειρεί να βάλει με το φετινό του dress code το Met Gala του 2026. Όπως, εξάλλου, δήλωσε ο Andrew Bolton, επιμελητής της έκθεσης "Costume Art", της οποίας τα επίσημα εγκαίνια θα γίνουν με το διάσημο gala μόδας τη Δευτέρα 4 Μαΐου, "το ερώτημα "Is Fashion Art?" είναι ξεπερασμένο". O Karl Lagerferld, αν ζούσε, πιθανότατα θα διαφωνούσε μαζί του, αφού πάντα υποστήριζε ότι "Η τέχνη είναι τέχνη. Η μόδα είναι μόδα" · όμως για έναν θεσμό, όπως η ετήσια έκθεση του Costume Institute του Met, που έχει αναλάβει να συντηρήσει τη μνήμη της μόδας και τα κειμήλια της, η προσέγγιση είναι διαφορετική. Και καλεί τους καλεσμένους στο Met Gala να δώσουν τη δική τους ερμηνεία στο καταφατικό "Fashion is Art"- δηλαδή η "Μόδα είναι Τέχνη" - που έχει ορίσει ως θέμα για το στιλ της βραδιάς.
Ανεξάρτητα από το περίφημο δίλημμα, το σίγουρο είναι ότι η τέχνη στάθηκε - και εξακολουθεί- αστείρευτη πηγή έμπνευσης για τους σχεδιαστές. Μεγάλοι couturiers, όπως ο Yves Saint Laurent, τίμησαν του σπουδαίους της ζωγραφικής όπως τον Mondrian, τον Picasso, τον Van Gogh είτε προχωρώντας σε αναπαραστάσεις από λεπτομέρειες των έργων τους στα ρούχα είτε απλώς αντλώντας έμπνευση για επανερμηνείες. Κάποιοι άλλοι σχεδιαστές, όπως ο Alexander McQueen, βρήκαν συναρπαστικό το σύμπαν συγκεκριμένων καλλιτεχνών, όπως του Hieronymus Bosch- και ειδικά τον πίνακά του "Ο κήπος των επίγειων απολαύσεων" -, ενώ έχουμε και το παράδειγμα της Elsa Schiaparelli που συνεργάστηκε απευθείας με σουρεαλιστές δημιουργούς όπως ο Salvador Dalí και ο Jean Cocteau.
Διαβάστε Επίσης
Αυτός ο διάλογος ανάμεσα στην τέχνη και τη μόδα δεν σταμάτησε ποτέ. Οι σύγχρονοι σχεδιαστές μπορεί να μην επιστρέφουν στα έργα των πολύ σπουδαίων και σε εμβληματικούς πίνακες - που ούτως ή άλλως έχουν εξαντλήσει "θεματικά" οι παλαιότερες γενιές -, όμως αναζητούν νεώτερους, σύγχρονους καλλιτέχνες για να υποστηρίξουν ή πλαισιώσουν τις δημιουργίες και τα shows τους, συνεχίζοντας ατέρμονα τη δημιουργική συνομιλία.
Με αφορμή το dress code του Met Gala 2026 , θυμηθήκαμε 8 συλλογές που εμπνέονται από έργα τέχνης και διάσημους ζωγράφους:
1. H εμβληματική συλλογή Mondrian του Yves Saint Laurent (1965)
Ο Yves Saint Laurent ήταν από τους πρώτους couturiers που μετέτρεψαν τη ζωγραφική σε γλώσσα της υψηλής ραπτικής- όχι αποκλειστικά ως διακόσμηση αλλά και ως δομή. Από τη θρυλική Mondrian συλλογή του 1965 έως τα κεντημένα σακάκια που εμπνεύστηκε από τους πίνακες τους Vincent van Gogh το 1988, ο Saint Laurent δεν αποτύπωνε τους πίνακες πάνω σε ύφασμα· μετέφραζε την αισθητική τους σε γραμμή, χρώμα και κατασκευή. Τον απασχόλησαν, επίσης, ο κυβισμός του Pablo Picasso και του Georges Braque, τα papier découpés του Henri Matisse και γενικότερα οι καλλιτέχνες από το ευρύτερο πλαίσιο του κυβισμού και της μοντέρνας γαλλικής πρωτοπορίας . Ο Saint Laurent θεωρούσε τη ραπτική μορφή καλλιτεχνικής έκφρασης και όχι απλώς εμπορικό προϊόν και πίστευε ότι της αξίζει η μουσειακή αναγνώριση.
2. Η Elsa Schiaparelli, ο Salvador Dalí και ο Jean Cocteau
Η Elsa Schiaparelli ήταν η σχεδιάστρια που έκανε τη μόδα να συνομιλεί με τον σουρεαλισμό, όχι ως απλά ως "έμπνευση", αλλά μέσα από τη συνεργασία με κορυφαίους καλλιτέχνες του κινήματος. Με τον Salvador Dalí δημιούργησε μερικά από τα πιο εμβληματικά "art-to-wear" κομμάτια του 20ού αιώνα, όπως το περίφημο Lobster Dress (1937) και το Shoe Hat (1937–38). Παράλληλα, η σχέση της με τον Jean Cocteau απέδωσε couture κομμάτια-εικαστικές συνθέσεις, όπως το jacket και το evening coat του 1937, όπου τα σχέδια του Cocteau αποδώθηκαν με trompe-l’oeil κεντήματα.
3.Ο Gianni Versace τιμά τον Andy Warhol (1991)
Η συλλογή "Pop" που παρουσίασε το 1991 ο Gianni Versace αποτέλεσε μία από τις εμβληματικές στιγμές σύνδεσης της μόδας με την Pop Art. Ο Versace χρησιμοποίησε έργα του Andy Warhol — κυρίως τις διάσημες μεταξοτυπίες της Marilyn Monroe και του James Dean — σε φορέματα και σύνολα με έντονα, κορεσμένα χρώματα. Η συλλογή επιβεβαίωσε τη συγγένεια του οίκου με την κουλτούρα της διασημότητας και της εικόνας (την οποία εξέφρασε και η τέχνη του Warhol), μετατρέποντας την pop art σε "φορέσιμη" πολυτέλεια.
4. Hieronymus Bosch: Από τον Alexander McQueen στον Pierpaolo Piccioli
Ο σουρεαλιστικός και αινιγματικός κόσμος του Hieronymus Bosch, και ιδιαίτερα το τρίπτυχο The Garden of Earthly Delights ("Ο κήπος των επίγειων απολαύσεων"), έχει εμπνεύσει επανειλημμένα τη σύγχρονη μόδα. Ο Alexander McQueen ενσωμάτωσε στοιχεία από τα αλλόκοτα σύμπαντα του Bosch σε jacquards και prints των δημιουργιών του, ενώ, μεταγενέστερα, η διάδοχός του, Sarah Burton, επανέφερε ευθέως στοιχεία του εμβληματικού πίνακα στη συλλογή Άνοιξη/ Καλοκαίρι 2023 για τον οίκο McQueen, μέσω ψηφιακών εκτυπώσεων και κεντημάτων.
Αντίστοιχα, ο Pierpaolo Piccioli στην πρώτη solo του συλλογή για τον οίκο Valentino (Άνοιξη/Καλοκαίρι 2017) αξιοποίησε μοτίβα από το έργο του Bosch σε ρομαντικά φορέματα. Το συμβολικό σύμπαν του Hieronymus Bosch έχει επηρεάσει και άλλους σύγχρονους σχεδιαστές- Jun Takahashi, Raf Simons- που στη φαντασιακή, "σκοτεινή" και τη μεταφυσική του εικονογραφία βρίσκουν έναν ενδιαφέρον τόπο ονείρου και δραματικής αφήγησης, ο οποίος μπορεί να μεταμορφωθεί σε ενδιαφέρουσα μόδα.
5. Η βυζαντινή τέχνη στη συλλογή Dolce & Gabbana Φ/Χ 2013
Η συλλογή Φθινόπωρο - Χειμώνας 2013 των Dolce & Gabbana άντλησε την έμπνευσή της από τη βυζαντινή τέχνη, και ειδικά από τα χρυσά ψηφιδωτά του Καθεδρικού της Monreale στη Σικελία, καθώς κι άλλων ναών στην περιοχή. Οι σχεδιαστές Domenico Dolce και Stefano Gabbana δημιούργησαν φορέματα και τοπ με εκτυπώσεις που μιμούνται μωσαϊκά, εικόνες αγίων και θρησκευτικά μοτίβα, με κυρίαρχο το χρυσό και το βαθύ κόκκινο. Τις δημιουργίες τους ολοκλήρωσαν με αξεσουάρ που παρέπεμπαν σε θρησκευτικά σύμβολα, όπως σκουλαρίκια σε σχήμα σταυρού.
7. Η συλλογή Comme des Garçons Spring 2018 με έμπνευση από τον Giuseppe Arcimboldo
Η ζωγραφική του Giuseppe Arcimboldo, γνωστή για τα φαντασμαγορικά πορτρέτα όπου πρόσωπα σχηματίζονται από φρούτα, λαχανικά και λουλούδια, ήταν η πηγή έμπνευσης για τη συλλογή του οίκου Comme des Garçons Άνοιξη/Καλοκαίρι 2018, όπου οι εκτυπώσεις από τα πορτρέτα του Arcimboldo εμφανίζονται ως έντονα prints στις dramatic σιλουέτες της Rei Kawakubo. Η επιρροή του Ιταλού ζωγράφου του 16ου αιώνα δεν περιορίζεται μόνο στην εικόνα: Όπως ο Arcimboldo συνέθετε πρόσωπα από επιμέρους αντικείμενα δημιουργώντας οπτικές ψευδαισθήσεις, έτσι και η Kawakubo (ανά)συνθέτει το σώμα μέσα από πολλαπλές στρώσεις, "εξογκώματα" και ακανόνιστους όγκους, ασύμμετρες γραμμές, μετατρέποντας το ρούχο σε αρχιτεκτονική σύνθεση και οπτικό παιχνίδι.
8. Η Moschino Α/Κ 2020 με έμπνευση από τον Pablo Picasso
Η συλλογή Άνοιξη/Καλοκαίρι 2020 του Moschino, υπό τη δημιουργική διεύθυνση του Jeremy Scott, ήταν ένα ξεκάθαρος φόρο τιμής στον Pablo Picasso και στις μούσες του. Ακολουθώντας τη γνώριμη camp αισθητική του οίκου, ο Scott παρουσίασε ρούχα με μορφές κυβισμού, με βασική αναφορά του το έργο Girl Before a Mirror ("Κορίτσι στον καθρέφτη",1932), ενδύματα που θυμίζουν στολές αρλεκίνων, σύνολα με κιθάρες, μεταφέροντας τη γλώσσα του Picasso σε δημιουργίες που έμοιαζαν με φορητούς πίνακες- κάποιες είχαν και το κάδρο.
Διαβάστε Επίσης
