Perfume Stories | Ένα οσφρητικό ταξίδι στην ιστορία της αρωματοποιίας

Ένα οσφρητικό ταξίδι στην ιστορία της αρωματοποιίας αποκαλύπτει την ιδιότητα των αρωμάτων να ελκύουν ανά τους αιώνες.

Η όσφρηση είναι η πιο ισχυρή και ανεπτυγμένη αίσθηση του ανθρώπου, η οποία μπορεί να τον οδηγήσει, ακόμα και όταν οι άλλες αισθήσεις του τον προδώσουν, στην ιδανική γι’ αυτόν επιλογή συντρόφου. Αυτό συμβαίνει γιατί η όσφρηση, σε αντίθεση με τις άλλες αισθήσεις, συνδέεται απευθείας με τα κέντρα της μνήμης, τον υποθάλαμο και την αμυγδαλή του εγκεφάλου, όπου δημιουργούνται ενστικτωδώς έντονα συναισθήματα.

Δεν είναι τυχαίος άλλωστε ο σημαντικός ρόλος των φερομονών, των χημικών ενώσεων που εκλύουν τα θηλυκά ζώα ως προπομπό της σεξουαλικής τους επιθυμίας. Στον άνθρωπο μπορεί η σχέση όσφρησης-σεξουαλικότητας να μην είναι τόσο σαφής, όμως το γράμμα του Ναπολέοντα στην Ιωσηφίνα μετά τη Μάχη του Αούστερλιτς έχει μείνει στην ιστορία ("Ne te lave pas! Je reviens", "Μην πλυθείς! Έρχομαι"). Oι αρχαίοι Ρωμαίοι έβρεχαν τα φτερά πουλιών με άρωμα και τα ελευθέρωναν στα παλάτια τους για να τα αρωματίσουν.

Η βασίλισσα Ελισάβετ Α' διέταζε να αρωματίζονται οι δημόσιοι χώροι όπου θα εμφανιζόταν, γιατί δεν άντεχε τις δυσάρεστες οσμές, ενώ ο Ναπολέων χρησιμοποιούσε δύο λίτρα άρωμα βιολέτας την εβδομάδα και 60 μπουκαλάκια αποσταγμένου ελαίου γιασεμί τον μήνα. Για χάρη της Ελισάβετ της Ουγγαρίας, το 1370 φτιάχτηκε το πρώτο άρωμα σε διάλυμα αλκοόλ, διάσημο ως "Ουγγρικό Νερό", ενώ η Αικατερίνη των Μεδίκων είχε διατάξει να κατασκευαστεί μυστικό πέρασμα από το εργαστήριο του προσωπικού της αρωματοποιού ως την κάμαρά της για να μην της κλέψουν τις πολύτιμες "συνταγές".

Αρχικά τα αρώματα εξάγονταν αποκλειστικά από φυσικές πηγές, ενώ τον 19ο αιώνα ξεκινάει ουσιαστικά η ιστορία της αρωματοποιίας, με την ανάπτυξη οίκων όπως οι Galimard, Fragonard και Guerlain στην Γκρας. Τότε αναπτύσσεται η οργανική χημεία και εισάγονται στα αρώματα οι συνθετικές ενώσεις. Τον 20ό αιώνα το άρωμα εξελίσσεται διαρκώς. Εμβληματική προσωπικότητα αποτελεί ο αυτοδίδακτος αρωματοποιός François Coty, του οποίου δημιουργίες, όπως το "Chypre" που λάνσαρε το 1917, είναι γνωστές μέχρι και σήμερα. Το "No5" της Chanel κατέχει μια ιδιαίτερη θέση στην ιστορία της χημείας, γιατί είναι το πρώτο άρωμα που περιείχε ένα συνθετικό συστατικό. Δημιουργήθηκε το 1921 από τον Ernest Beaux, ο οποίος χρησιμοποίησε το συνθετικό συστατικό αλδεΰδες. Μέχρι και το τέλος του 20ού αιώνα δημιουργήθηκαν τα περισσότερα από τα σημερινά γνωστά αρώματα.

Η σεξουαλική απελευθέρωση τη δεκαετία του ’60 ενίσχυσε την επιθυμία για αρώματα με έντονες musk νότες και πατσουλί, ενώ από το 1970 η αρωματοποιία ακολουθεί διαφορετική πορεία, λόγω της ανάπτυξης του μάρκετινγκ, με τον αισθησιασμό όμως να έχει πάντα τον πρώτο λόγο. Χαρακτηριστικά αρώματα της εποχής είναι το "Opium" της Yves Saint Laurent Beauté και το "Poison" του Dior. Στη συνέχεια επικρατούν αρώματα με έμφαση στα περίτεχνα μπουκάλια και στις γκουρμέ γλυκές νότες, όπως το "Angel" του Thierry Mugler.

Πρόσφατα τα αρώματα αλλάζουν και πάλι χαρακτήρα στοχεύοντας στην ενίσχυση της ευεξίας και της αισιοδοξίας, ενώ αποκτούν και πιο unisex εικόνα λόγω της τάσης του gender fluidity. Τα φλοράλ με νότες τριαντάφυλλου, όπως το "La Vie Est Belle" της Lancôme και το "Miss Dior Rose Ν’Roses" του Dior, συγκαταλέγονται στα σύγχρονα αισθησιακά αρώματα που σαγηνεύουν με έναν διακριτικό και ρομαντικό τρόπο.

Σύγχρονος αισθησιασμός 

Still Life: Λουκάς Χαψής

«Miss Dior Rose Ν’Roses», Dior

«Miss Dior Rose Ν’Roses», Dior

«Beautiful Absolu», Estèe Lauder

«Beautiful Absolu», Estèe Lauder

«Nomade Absolu», Chloé

«Nomade Absolu», Chloé

«Coco Mademoiselle L’Eau Privée», Chanel

«Coco Mademoiselle L’Eau Privée», Chanel

«La Vie Est Belle», Lancôme

«La Vie Est Belle», Lancôme

«Mon Guerlain Intense», Guerlain

«Mon Guerlain Intense», Guerlain