Η Elizabeth Holmes βρίσκεται ξανά στο επίκεντρο της δημοσιότητας. Αυτή τη φορά, η ιστορία της έκπτωτης ιδρύτριας της Theranos εξετάζεται μέσα από τη ματιά δύο ιδιαίτερων δημιουργών. Οι Nathan Fielder και Lance Oppenheim σκηνοθετούν το "You Can See Everything", ένα ντοκιμαντέρ που κρατήθηκε μυστικό μέχρι την απρόσμενη πρεμιέρα του στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Telluride. Η εταιρεία A24 κυκλοφόρησε το πρώτο teaser, ενώ η ταινία αναμένεται να προβληθεί στις αίθουσες τον Οκτώβριο.
Διαβάστε Επίσης
Τα γυρίσματα ξεκίνησαν μόλις 34 ημέρες πριν η Holmes παρουσιαστεί στη φυλακή, εξελισσόμενα σε ένα project που διήρκεσε τρία χρόνια. Το πρώτο υλικό φέρνει τον Fielder απέναντι στην Holmes, δημιουργώντας μια αμήχανη και ιδιαίτερη δυναμική ανάμεσα στον σκηνοθέτη και την αμφιλεγόμενη πρωταγωνίστριά του. Πριν παρακολουθήσετε το νέο αυτό πρότζεκτ, αξίζει να ανατρέξουμε στην διαδρομή που κατέστησε την Holmes μία από τις πιο διαβόητες προσωπικότητες της Silicon Valley.
Η άνοδος και η υπόσχεση της Theranos
Η Elizabeth Holmes γεννήθηκε στις 3 Φεβρουαρίου 1984 στην Ουάσινγκτον και αργότερα εισήχθη στο Πανεπιστήμιο Stanford για να σπουδάσει χημικός μηχανικός. Το 2003, σε ηλικία μόλις 19 ετών, εγκατέλειψε τις σπουδές της αφού κατέθεσε την πρώτη της πατέντα. Χρησιμοποιώντας τα δίδακτρα των σπουδών της, ίδρυσε την εταιρεία που αργότερα ονομάστηκε Theranos, ένας συνδυασμός των λέξεων "θεραπεία" (therapy) και "διάγνωση" (diagnosis).
Το όραμά της ήταν φιλόδοξο. Ισχυρίστηκε ότι η Theranos είχε αναπτύξει τεχνολογία ικανή να πραγματοποιεί εκατοντάδες ιατρικές εξετάσεις χρησιμοποιώντας μόνο λίγες σταγόνες αίματος από ένα απλό τσίμπημα στο δάχτυλο. Η υπόσχεση ήταν απλή: ταχύτερες, φθηνότερες και πιο προσβάσιμες διαγνωστικές εξετάσεις για όλους.
Πώς χτίστηκε η αυτοκρατορία των εκατομμυρίων
Η Theranos προσέλκυσε γρήγορα τεράστια οικονομική υποστήριξη. Μέχρι το τέλος του 2010 είχε συγκεντρώσει πάνω από 92 εκατομμύρια δολάρια, ενώ συνολικά τα επενδυτικά κεφάλαια άγγιξαν τα 945 εκατομμύρια δολάρια. Μεταξύ των επενδυτών περιλαμβάνονταν επιφανή ονόματα όπως ο ιδρυτής της Oracle Larry Ellison, ο μεγιστάνας των ΜΜΕ Rupert Murdoch και μέλη της οικογένειας Walton.
Παράλληλα, η Holmes διαμόρφωσε προσεκτικά τη δημόσια εικόνα της. Υιοθέτησε το χαρακτηριστικό μαύρο ζιβάγκο, παραπέμποντας στο στυλ του Steve Jobs, και συγκρότησε ένα διοικητικό συμβούλιο με ισχυρές προσωπικότητες, όπως ο πρώην Υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ George Shultz. Το 2014, το περιοδικό Forbes την ανακήρυξε τη νεότερη αυτοδημιούργητη δισεκατομμυριούχο στον κόσμο, με την περιουσία της να εκτιμάται στα 4,5 δισεκατομμύρια δολάρια και την αξία της εταιρείας στα 9 δισεκατομμύρια δολάρια.
Η κατάρρευση και το σκάνδαλο
Το κεντρικό πρόβλημα της Theranos ήταν ότι η τεχνολογία της δεν λειτούργησε ποτέ όπως υποστηριζόταν. Δημοσιογραφικές έρευνες και έλεγχοι αποκάλυψαν ότι η εταιρεία βασιζόταν σε τροποποιημένες μηχανές του εμπορίου για τη διεξαγωγή των περισσότερων εξετάσεων, ενώ τα αποτελέσματα των δικών της συσκευών ήταν συχνά ανακριβή και επικίνδυνα για τους ασθενείς.
Το 2018, η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς των ΗΠΑ (SEC) απήγγειλε κατηγορίες για απάτη στην Holmes, την εταιρεία και τον πρώην πρόεδρο Ramesh "Sunny" Balwani. Η Holmes κατέληξε σε εξωδικαστικό συμβιβασμό, πληρώνοντας πρόστιμο 500.000 δολαρίων, επιστρέφοντας εκατομμύρια μετοχές και αποδεχόμενη δεκαετή αποκλεισμό από διοικητικές θέσεις σε δημόσιες εταιρείες. Η Theranos διαλύθηκε οριστικά τον Σεπτέμβριο του 2018.
Η ποινική δίκη και η καταδίκη σε φυλάκιση
Ακολούθησαν ποινικές διώξεις. Οι εισαγγελικές αρχές υποστήριξαν ότι η Holmes παραπλάνησε εν γνώσει της τους επενδυτές και τους ασθενείς. Η δίκη ξεκίνησε τον Αύγουστο του 2021, με την ίδια να υποστηρίζει στην κατάθεσή της ότι πίστευε ειλικρινά στις δυνατότητες της τεχνολογίας της.
Στις 3 Ιανουαρίου 2022, το ομοσπονδιακό δικαστήριο την έκρινε ένοχη για τέσσερις κατηγορίες απάτης σε βάρος επενδυτών. Τον Νοέμβριο του ίδιου έτους, καταδικάστηκε σε ποινή φυλάκισης 11 ετών και 3 μηνών. Στις 30 Μαΐου 2023, παρουσιάστηκε στο ομοσπονδιακό σωφρονιστικό ίδρυμα FPC Bryan στο Τέξας για να εκτίσει την ποινή της. Παράλληλα, διατάχθηκε μαζί με τον Balwani να καταβάλουν αποζημιώσεις ύψους 452 εκατομμυρίων δολαρίων στα θύματα.
"Δεν έχω τίποτα για το οποίο να σε εξαπατήσω. Φυσικά και δεν σε εξαπατώ. Επικοινωνώ μαζί σου ως άνθρωπος. Γιατί να το κάνω; Δεν υπάρχει κανένας λόγος." — Elizabeth Holmes προς τον σκηνοθέτη Nathan Fielder κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων.
Πού βρίσκεται σήμερα και τι προσφέρει το νέο ντοκιμαντέρ
Η Holmes παραμένει έγκλειστη στο Τέξας. Παρά τις νομικές προσπάθειες και την επικύρωση της ποινής της από το εφετείο το 2025, η πιθανή ημερομηνία αποφυλάκισής της τοποθετείται στα τέλη του 2031.
Το ντοκιμαντέρ "You Can See Everything" ξεχωρίζει γιατί δεν εστιάζει στην άνοδο και την πτώση της Theranos μέσα από παλιό αρχειακό υλικό. Αντίθετα, παρακολουθεί την Holmes 34 ημέρες πριν περάσει το κατώφλι της φυλακής, προσφέροντας μια σπάνια ματιά στην προσωπική της ζωή, τη σχέση της με την κάμερα και τα όρια μεταξύ πραγματικότητας και κατασκευασμένης εικόνας.
